Haber
Eski Portekiz Başbakanı ve eski Komisyon Başkanı Barroso ikinci kez başkanlık koltuğuna aday oldu. Haziran ayında AB devlet ve hükümet başkanlarının oybirliği ile desteğini kazanan lider Eylül’deki oylamadan başarıyla ayrılması halinde ikinci kez beş yıllık süre ile AB yürütme organına başkanlık edebilecek.
9 Temmuz’da verdikleri desteği resmileştiren AB liderlerine ek olarak birliğin dönem başkanı İsveç Barroso’nun en kısa zamanda bu göreve atanmasında ısrar ediyor. İsveçli yetkililer kriz zamanında birliğin tam yetkiye sahip bir Komisyon başkanına ihtiyacı olduğunun altını çiziyor.
Ancak İsveç dönem başkanlığındaki istişareler sonrasında AP’ın Temmuz genel kurulunda Barroso oylamasını ele almama yönünde karar verildi.
Kaynaklar, Avrupa Liberaller ve Demokratlar İttifakı (ALDE) yeni lideri ve eski Belçika Başbakanı Guy Verhofstadt’ın tutumu nedeniyle böyle bir karar alındığını bildiriyor.
16 Temmuz’da varılan anlaşma Avrupa Halk Partisi (EPP) lideri Joseph Daul’un oylamanın Eylül’deki genel kurulda yapılabileceğini açıklamasından birkaç saat sonra duyuruldu. Görünüşe göre diğer siyasi gruplarla restleşme sona erdi.
Merkez-sağdaki EPP’ye destek veren İsveç dönem başkanlığı ve AB devlet ve hükümet başkanları Barroso’nun yeniden göreve getirilmesi için acil oylama yapılmasında ısrar ederken ekonomik durgunluk döneminde Avrupa’nın liderlik konusunda açıklığa kavuşturulmasının gereğini dile getirdiler.
Ancak Sosyalistler ve Liberaller grubu üyesi AP vekillerine destek veren Yeşiller ve solcu gruplar farklı bir yaklaşım benimseyerek böylesine önemli bir kararın Almanya’da Eylül’de yapılacak genel seçimler sonrasına ve İrlanda’daki 2 Ekim’de yapılması beklenen Lizbon Anlaşması’na ilişkin ikinci halk oylaması sonrasına ertelenebileceğini kaydettiler.
Sosyal Demokratlar’ın (S&D) lideri Hannes Swoboda Barroso’nun ikinci beş yıllık programına ulaşmak için daha uzun bir süreye ihtiyaç olduğunu ve AB’nin gelecekteki yasal yapısının daha fazla açıklığa kavuşturulması gerektiğini söyledi. “Komisyon başkanını ve yeni üyelerini aday gösteren anlaşmanın hangisi olacağı konusunu açıklığa kavuşturmamız lazım. İrlanda’da Lizbon Anlaşması’na ‘evet’ denilmesi halinde Avrupa Parlamentosu hem Komisyon başkanını hem de yeni üyeleri tek bir anlaşma çerçevesinde aday gösterebilir. Oylamanın zamanıyla ilgili tutumumuz ne yönde oy kullanacağımızın önceden bilinmesi anlamına gelmez.”
Barroso oylaması: Nice’e göre mi yoksa Lizbon’a göre mi?
Haftalar süren görüşmeler sonunda milletvekilleri yeni Komisyon başkanını Nice Anlaşması’na göre seçip sonra da yeni Komisyon üyelerini tamamen farklı bir yasal çerçeve içinde aday gösterip göstermeme konusunda farklı görüşlere sahip.
Nice Anlaşması’na göre, Komisyon başkanı oy çokluğuyla seçiliyor. Halbuki Lizbon Anlaşması’na göre mutlak çoğunluk gerekiyor. Bu durumda Barroso oylaması için ‘hayır’ sayısı artıyor. Ancak Lizbon Anlaşması’yla ilgili belirsizlikler devam ederken Polonya, Çek Cumhuriyeti ve İrlanda anlaşma için onay sürecinde bulunuyor.
Konu Nice Anlaşması’nda komiserlerin sayısının toplam üye devlet sayısından daha az olmasının öngörülmesi nedeniyle üye ülkeler arasında proftöy dağılımlarıyla ilgili kararı daha karmaşık hale getiriyor.
Meclisin Lizbon Anlaşması’nın onay sürecinin tamamlanmasını beklemesi halinde ise Komisyon başkanının seçimi içinde dış ilişkiler yüksek temsilcisinin ve Avrupa Konseyi daimi başkanının da bulunduğu bir aday paketinin parçası olarak düşünülebilir. Her iki pozisyon da Lizbon altında yeni kurulacak birimler arasında yer alıyor.
Barroso meclis desteğini kaybediyor
Bu arada meclisteki farklı siyasi gruplar arasında Barroso’ya verilen destek yavaş yavaş erimeye başladı.
Yeşiller lideri Daniel Cohn-Bendit “Barroso konusunda bariz bir çoğunluk söz konusu değil” darken Liberallerin farklı görüşlere sahip olduklarını belirtti.
“Bugün oylama yapsak Barroso’nun durumu bağımsızların elinde olacak” diyen Cohn-Bendit Sosyalistlerin üçte ikisinin İngiltere, İspanya ve Portekiz’deki merkez-sol hükümetlerin desteğine rağmen Barroso’nun adaylığına karşı olduğunu kaydetti.
Yeşiller grubu eş-başkanına göre, EPP milletvekillerinin bir kısmı da keza Barroso’nun ikinci kez başkanlık koltuğuna oturmasına karşı çıkıyor ve gizli oylama usulüne başvurulacağından kimi vekillerin parti veya ülke teamülüne göre oy kullanması garantisi bulunmuyor.
Bu arada Barroso önümüzdeki beş yıllık süre için yaz tatili sonrasında kendi siyasi programını sunmaya hazırlanıyor. Portekizli siyasetçinin 8-9 Eylül tarihlerinde EPP ve Yeşiller’e bir konuşma yapması bekleniyor.
EPP ve ALDE grupları Komisyon başkanlığıyla ilgili görüşmelerin belli politikalar üzerinde siyasi münazaralar olması ve kişiselleştirilmemesi gerektiğine dikkat çekiyor.
ALDE lideri Verhof stadt kendi grubunun Barroso’yu beş yıllık planını dinlemeden önce bir tartışma programına çağırabileceğini belirtiyor. "Kararımız kendisinin siyasi programına ve sorulara vereceği cevaplara bağlı. "
Verhofstadt bu hafta içinde Barroso’ya gönderdiği mektupta bir dizi önemli girişimleri alt alta getirerek bunlara verilecek cevabın kendi grubunun Barroso’yu ikinci kez Komisyon başkanlığı için destekleyip desteklemeyeceği konusunda belirleyeci olacağını söyledi.
