Arka plan:
Telif hakkı vergileri kopyalanan ürünlerin hak sahiplerini taltif etmek adına fotokopi cihazlarından DVD’lere, cep telefonlarından MP3 çalarlara kadar geniş bir araç aralığına uygulanıyor.
AB İç Pazar Komiseri Charles McCreevy, telif hakkı vergilerinin çağdışı kalmasın sebep son teknolojik gelişmeler karşısında bu konuda yasal değişiklik girişiminde bulunuyor.
2006 yılı Kasım ayında konuyla ilgili bir tasarı hazırlayan Komiser Komisyon’un onayına sunulması gereken bu planda kuralların değiştirilmesi talebinde bulundu.
Ancak plana sanatçı birlikleri şiddetle karşı koydu. Sanatçıların yanında saf tutan Fransa ve Komisyon 2006 yılı Aralık ayında ise ilgili taraflar arasında mutabakat zemini sağlanamadığını kabul etmek zorunda kalırken görüşmeler belirsiz bir tarihe ertendi.
Gündem başlıkları:
Tüketiciye yönelik elektronik sanayi girişimi memnunlukla karşılarken akabinde hazırlanan yeni bir tasarı ile sanatçı haklarının 50 ile 95 yıl arasında değişen bir süreyle telif haklarını koruyabilmeleri de gündeme geldi.
“Vergilendirmenin ne şekilde yapıldığına bakmamıza gerek yok,” diyen McCreevy bu arada sanatçı haklarının özel kopyalamalarda telafi edilmesi gerektiğini de kabul etti.
AB Komiseri, “İşler birtakım çözümler öngörülebilir; bu şekilde hak sahiplerine ödenmesi gereken miktarlar teminat altına alınabilir ve vergilendirme özel kopyalamanın sebep olacağı kayıpların telafisini içerek şekilde yapılabilir” dedi.
Bu somut hareket 18 Nisan’a kadar devam edecek bir halkla istişare programı ve Haziran ayında halka açık görüşmeleri beraberinde getiriyor. Hareketin hedefi ise ortak bir çözüm bulunması.
İrlandalı komiserin tüm diplomatik çabalarına rağmen, söz konusu girişimin teknoloji çevrelerinde memnuniyet uyandırırken sanat çevrelerini mutlu etmeyeceği söyleniyor. Vergilerin kaldırılması ise bilgisayarlar ya da CD çalarlar gibi kimi elektronik aletlerin üreticilerine getirilen vergi ödeme yükümlülüklerinin ortadan kaldırılması anlamına geliyor. Vergilendirme söz konusu materyallerin telif hakları olan eserlerin kişiye özel kopyalamaya istinaden uygulandığı varsayımı üzerine yapılıyor.
Öte yandan sanat camiasının önemli miktarda gelir kaybına uğrayacağı da belirtiliyor. Dolayısıyla aynı gün McCreevy’nin telif hakkı görüşmelerini yeniden başlatması bir tesadüf değil. AB Komiseri, Avrupalı sanatçılar için telif hakkı korunumunun 50 yıldan 90 yıla çıkarılmasını ve eser sahibinin koruma süresindeki açığın kapatılması hedefleniyor.
“Neden 50 yaşına kadar yaşayan bir bestecinin ömür boyu sürecek telif hakkı şartına bir 70 yıl daha eklenerek bundan yarar sağlaması gerektiğine ilişkin İkna edici bir sebep görmüyorum,” diye konuşan McCreevy, “Besteye hayat veren şarkıcı ya da virtüözdür ve çoğumuzun favori şarkıları kimin yazdığına dair hiçbir fikrimiz yok; genellikle şarkıyı seslendireni hatırlarız,” açıklamasında bulundu.
Görüşler:
Avrupa sayısal teknoloji sanayi Komisyon’un telif hakkı vergilendirme sisteminde reformu AB genelinde yeinden başlatma girişimini alkışladı.
Bilişim teknolojileri ve tüketici elektronik eşya sanayi temsilcisi EICTA genel müdürü Mark MacGann ise, “Sanayi olarak sanatçılara, eser sahiplerine ve diğer hak sahiplerine adil ve uygun ödeme yapılmasını tamamen destekliyoruz. Özel telif hakkı vergilerinin kaldırılmasına taraftar değiliz ancak bu durum bize mevcut sistemin tüketiciye şeffaf ve adil olmadığını defalarca göstermiş ve hak sahiplerine adil ödemelerin yapılmadığını ortaya koymuştur,” yorumunu yaptı.
“Komiser ile vergilendirme mevzusunu Aralık ayında tekrar ele aldık; dolayısıyla yeni bir istişare başlatıyor olması beni memnun etti” şeklindeki açıklama ise Liberal Demokrat Parlamento üyesi Sharon Bowles tarafından yapıldı. Partisinin fikri mülkiyet hakları sözcülüğü görevini yürüten Bowles sözlerine şöyle devam etti: “Komiserin eş zamanlı olarak telif hakları şartlarını genişlettiğini açıklaması ilginç. Eğer her ikisi bir araya getirilecek olursa; bu, paketi çok daha çekici kılacaktır.”
Avrupa söz yazarları ve besteciler birlikleri grubu Gesac ise konuyla ilgili herhangi bir yorumda bulunmaktan kaçındı.
