Türkiye üniversite sınavlarını tartışırken parasal imkanı olan öğrencilerin gündeminde yurtdışı seçenekleri var.
ABD, Avrupa ve KKTC’deki üniversitelerin yanı sıra Çin, Rusya ve Balkanlar’daki üniversiteler de Türk öğrencilerden çok talep görüyor. Yükseköğretim için yurtdışına gitmeden önce gidilmesi düşünülen üniversitenin kalitesinin çok iyi araştırılması, YÖK’ten denklik durumlarının sorulması gerekiyor.
Türk öğrencilerinin en çok tercih ettiği ülkelerden bazılarındaki yükseköğretim ücretleri, yaşam koşulları ve okulların özellikleri şöyle:
İNGİLTERE
İngİltere'ye pahalı olmasına rağmen her yıl binlerce öğrenci, lisans ve yüksek lisans eğitimi görmeye gidiyor. Bu rağbetin nedeni de İngilizlerin köklü eğitim sistemi, teknolojik altyapıyla donatılmış okulları ve okullarında öğrencilerine sunduğu araştırma olanakları. İngiltere'de yüksek öğrenim, üniversitelerde ve yüksekokullarda veriliyor. İngiltere'de en çok işletme, hukuk, ekonomi, iletişim, bilgisayar bilimleri, mühendislik alanları, siyaset bilimi, mimarlık ve psikoloji bölümleri tercih ediliyor. Lise eğitimini Türkiye'de tamamlamış öğrenciler, Türk ve İngiliz eğitim sistemlerindeki bir yıllık farklılık nedeniyle 'Hazırlık Yılı' olarak adlandırılan bir eğitim sürecinden geçiyor.
İngiltere’nin 4 ayrı bölgesinde eğitim süresi değişiklik gösteriyor. British Council’den edilen bilgilere göre İskoçya’da lisans eğitimi 4 yıl iken İngiltere, Galler ve Kuzey İrlanda bölgelerinde lisans eğitimi 3 yıl. Türkiye’den alınan diplomanın İngiltere’deki 3 yıllık üniversite eğitiminin ilk yılına kabul için yeterli görülmediği durumlarda öğrencilerin üniversitenin bünyesinde veya üniversitenin birlikte çalıştığı bir kolejde özellikle dil yetkinliğini arttırmak ve üniversite eğitiminde gereksinimi olan araştırma tekniklerini geliştirmek amacıyla hazırlık programı alması gerekebiliyor. İngiliz üniversitelerinin öğrenci eçimlerinde İngilizce yeterliliğini gösteren ve üniversitenin başvuru koşulları arasında belirtmiş olduğu IELTS derecesi (bazı üniversiteler TOEFL derecesini de kabul etmektedir) ve not ortalamasının yanı sıra öğrencilerin hocalarından almış oldukları referans mektupları ve öğrencilerin “UCAS” formunda yazmış oldukları kompozisyonlar da belirleyici rol oynuyor.
Yıllık olarak foundation (temel) programları 4 bin - 12 bin pound, sanat programları 7 ile 9 bin pound, fen bilimleri 7 bin 500 - 12 bin pound ve laboratuvar çalışması içeren programlar is 10 ile 21 bin pound arasında değişiyor. Ayrıntılı bilgi için www.britishcouncil.org/turkey .
Başvuru şartları
İngiltere'de lisans eğitimi 3 yıl sürüyor ve MEng adı verilen ve bir yıllık yüksek lisans programına da ön kabul veren ya da bir yıl staj süresini içine alarak 'sandvich program' adı verilen programlar 4 yıl sürüyor. Tıp, diş hekimliği, mimarlık gibi programlar 5-6 yıla kadar uzuyor. 3 yıllık bir lisans derecesine doğrudan başvuracak öğrencilerin kabul belgesi alabilmeleri için aşağıdaki şartlara sahip olması isteniyor:
1. İyi derece bir lise diploması (istenen mezuniyet derecesi mezun olunan ve başvurulan okula göre farklılık gösteriyor ) ve / veya A Level derecelerine eşdeğer kabul edilen SAT, Abitur, Fransız ya da Uluslararası Baccalaureata'sı, Matura, Maturita gibi sınav sonuçları.
2. İngilizce dil seviyesini gösteren IELTS (6-7) veya TOEFL (80-100) sınav sonucu
3. Bir akademik referans
4. Niyet mektubu
5. Sertifikalar
6. Öğrencinin geleceğe yönelik beklentileri ve ideallerini anlattığını bir yazı
Okul ücretleri
Üniversitelere göre farklılık gösterse de, ortalama olarak yıllık öğretim ücreti sosyal bilimlerde 6.250 - 7.650, fen ve teknik bilimlerde 6.500 - 10.000 tıp, diş hekimliği bölümlerinde 3.000 - 17.000 pound arasında.
Konaklama
İngiltere'de öğrenciler üniversite yurtlarında konaklayabilir. Yurt hizmetleri üniversitelerdeki Konaklama Ofisleri tarafından yürütülüyor. İngiltere'de 6 aydan uzun süreli programa katılan öğrencilere eğitim dönemleri boyunca haftada 20 saat yarı zamanlı, tatil dönemlerinde de tam zamanlı çalışma izni veriliyor.
ALMANYA
Alman Akademik Değişim Merkezi’nden (DAAD) alınan bilgilere göre,350’nin üzerinde üniversitenin bulunduğu ülkede yaklaşık 2 milyon üniversite öğrencisi bulunuyor ve bunlardan 22 bini Türk. Erasmus programlarındaki istatistikler incelendiğinde ise Türkiye’den giden öğrencilerin açık ara farkla ilk tercih ettikleri ülke Almanya oluyor. Almanya’da Üniversite/Teknik Üniversite, Fachhochschule (University of Applied Sciences) ve Colleges of Art and Music olmak üzere lisans / yüksek lisans öğrenimi yapılabilecek üç farklı tür yükseköğrenim kurumu bulunuyor. Tıp, veterinerlik, eczacılık, öğretmenlik gibi bazı bölümler haricinde genel olarak öğrenim üç yıllık Bachelor ve iki yıllık Master programlarından oluşuyor.
Eğitim ücreti, dönemlik en çok 500 Avro eğitim ücreti ve yine dönemlik ortalama 150 Avro’luk harçlardan oluşuyor. Öğrenciler Almaya’da eğitim için www.daad-istanbul.com adresinden ve 0212 249 34 62 numaralı telefondan yararlanabilirler.
Mühendislik ve sosyal bilimler
Mühendİslİk ve sosyal alanlarda dünyada en kaliteli eğitim veren ülkelerden birisi olan Almanya, AB ülkeleri dışından gelen yabancı öğrencilere ayırdığı yüzde 8'lik kontenjanla iyi eğitim olanakları tanıyor. Türkiye'deki vakıf üniversitelerinden daha uygun fiyatlarla eğitim görülebilen Alman üniversitelerinin, hazırlık sınıfı da Berlitz Türkiye tarafından burada okutuluyor.
Alman üniversite öğrencileri çoğunlukla okuyacakları programları kendileri seçiyor ve profesörler de araştırma ve öğretme konularına kendileri karar veriyor. Öğrenciler kendi isteklerine ve üniversitelerin güçlerine göre okudukları okulları değiştirebiliyor. Öğrenciler farklı üniversitelerden de dersler alabiliyor.
Almanya'da 1960'lardan bu yana yaygınlaşan yüksek okullarda mühendislik, fen bilimleri, iktisadi ve sosyal dallarda eğitim veriyor. Bachelor diploması verilen pratiğe yönelik 3 yıllık eğitim verilen bu okullarda iş sahaları için gerekli beceri kazandırılıyor; master ve doktora için temel oluşturuluyor. Uygulama ağırlıklı eğitim verilen 'Fachhochschulen (Uygulamalı Bilimler Üniversitesi) denilen bu okullarda zorunlu staj uygulaması var.
Başvuru koşulları
Almanya'da okumak isteyen öğrencilerin lise mezuniyet notu önem taşıyor. Türkiye'de ÖSS'ye girip baraj puanı geçme şartı arayan Alman üniversitelerinden bazıları da Türkiye'de benzer bir alanda lisans programına yerleştirilmiş olma şartı taşıyor. Dil yeterlilik sınavında başarılı olmanın yanı sıra Almanca sertifika da istenebiliyor. Almanya'da üniversite olarak hizmet veren müzik ve güzel sanatlarda eğitim almak isteyen öğrencilerin ise çalışmalarına bakılıyor ve yetenek sınavına girmeleri gerekiyor.
Kayıt tarihleri
Başvurular 15 Ocak ila 15 Temmuz'da yapılıyor. Alman üniversiteleri ile yaptıkları anlaşma ile Türkiye'den başvuruları ve yerleştirme işlemlerini yapacak olan Berlitz Dil Merkezi'nin direktörü Prof. Dr. Solmaz Ayarslan, bu işlemleri öğrenciler adına yürüttüklerini belirtti.
Eğitim ücretleri
Almanya'da üniversite eğitiminin maliyeti Türkiye'deki vakıf üniversiteleri ile kıyaslandığında daha düşük. Ayrıca öğrencilere tanınan çalışma imkanı bu maliyeti daha da aşağı çekiyor. Okul ücreti yıllık 600 Euro. Masraflar dahil edildiğinde Almanya'da üniversite eğitiminin yıllık maliyeti 4.065 Euro'yu buluyor.
Konaklama
Alman üniversitelerinde ev konforuna sahip öğrenci yurtları bulunuyor. Yurtta kalacak öğrencilerin yer bulmak için başvuruda geç kalmamaları gerekiyor.
FRANSA
Yakın Batı Yurtdışı Eğitim Danışmanlık Şirketi’nden alınan bilgilere göre, Fransa en çok hukuk, politika gibi alanlarda tercih ediliyor. Tasarım programları da öğrenciler tarafından çok ilgi görüyor.
Fransa üniversiteleri, öğrenci seçimlerinde öncelikle dil yeterliliği açısından Fransız Lisesi mezunu öğrencileri tercih ediyor. Fransız Lisesi mezunları lisans eğitimi için doğrudan başvurma hakkına sahip. Diğer liselerden mezun olanlar için ise Fransız Konsolosluğu ve Fransız Kültür Merkezi’nin düzenediği DELF dil yeterlilik sınavından gerekli puanı almaları şart koşuluyor.
Fransa’da devlet okullarında yıllık lisans ücretleri 800 ile bin Avro arasında değişiyor. Eğitimlerine Fransa’da devam etmek isteyen öğrenciler ayrıntılı bilgilere www.yakinbati.net adresinden ulaşabilirler
İSPANYA
Mimarlık bölümleri Avrupa'nın gözdesi
İSPANYA Avrupa'nın mimarlık, hukuk, tıp, ekonomi, mühendislik ve sosyal bilimler alanında en iyi öğretim yapan üniversitelerine sahip. Mimarlıkta özellikle Barcelona'daki Katalonya Politekniği Avrupa'nın en iyi bölümlerinden birisi.
Başvuru koşulları
Türkiye'deki liseden denklik isteniyor. Gidilecek üniversitedeki derslerin lisede alınan derslerin devamı niteliğinde olması gerekiyor. Eğitim dili İspanyolca ancak bölgelerinde Katalanca, Baskça ya da Galiçya dilinde de eğitim veriliyor. İngilizce eğitim veren okullar da var.
Yabancı öğrencilerden ortaöğretim kurumunun denkliğini teyit ettirmesi, yabancı öğrenciler için İspanya üniversitelerine giriş sınavı niteliğindeki Selectividad (PAAU) sınavına girmesi, ön kayıt yaptırıp, üniversite kontenjanından yer ayırtması ve öğrenci vizesi alması isteniyor. Türkiye'deki İspanya konsolosluklarından da işlem yapılabiliyor.
Okul ücretleri
Devlet üniversitelerinde 1.000 Euro özel üniversitelerde 9.000 Euro. Aylık yaşam masrafları ise 650 Euro civarında. İspanya'da özellikle yıllık ücreti 5.800 Euro olan ve İngilizce verilen master programları Türk öğrenciler için cazip.
AVUSTURYA
Sanat merkezi
SANAT eğitiminde yüzlerce seçenek sunan Avusturya'da, Viyana bu alandaki en önemli merkez. Aynı zamanda araştırma merkezleri olan sanat kolejleri ve üniversitelerde gençlere mesleki nitelik kazandırılıyor. Halka açıklık ilkesi benimsenen Avusturya üniversitelerinde eğitimsel gerekleri yerine getirebilen herkes, üniversite, fakülte ve kolejlere kabul ediliyor. Eğitimde fırsat eşitliği ilkesini sağlama amacını taşıyan Avusturya üniversitelerinde öğrencilere, kitap ve diğer eğitim materyaller parasız olarak dağıtılıyor. 2003 yılına kadar lisans ve yüksek lisans programlarının birlikte okutulduğu (Diplomstudium) Avusturya üniversitelerinde, yeni düzenlemeyle birlikte kademeli olarak Alman eğitim sistemine geçildi. Üç yıllık üniversite eğitimi sonrasında Bakalorya derecesine sahip olunan Avusturya üniversitelerinde, yüksek lisans ve doktoraya istenildiğinde başvurulup iki yıllık eğitimin ardından derece alınabiliyor.
Başvuru koşulları
Almanca eğitim yapılan Avusturya üniversitelerine gitmek isteyen Türk öğrencilerin, ÖSS'de baz puanı almış olmaları gerekiyor. Avusturya üniversitelerinde Türkiye'de yerleştirildiği bölüme yakın olan bölümlerde okuma hakkını kazanan öğrencilerden, bazı bölümlerde iki ülkenin farklı lise müfredatları nedeniyle eksik dersleri tamamlaması da istenebiliyor. Lisans eğitimlerinin bir kısmını Türkiye'de tamamlamış öğrenciler, Avusturya üniversitelerine kayıt olup o zamana kadar yapmış oldukları ortak dersleri de saydırabiliyor.
Okul ücretleri
Avusturya'da eğitim için devlet üniversitelerinde çok yüksek olmayan harçlar, Almanya'ya kıyasla daha yüksek. Harçlar, duruma göre dönem başına yaklaşık 300-400 Euro civarında. Özel üniversitelerin ise ücretleri yıllık 10.000-15.000 Euro arası. Avusturya'daki üniversitelerde bu yıl yüzde 50 indirime gidildi. Öğrencilere aylık 600 Euro maaşla sigortalı çalışma hakkı da veriliyor.
Konaklama
Yurt ücretleri 160-210 Euro arası, kira bedelleri ise 300-550 Euro arasında değişiyor. Diğer giderler için aylık minimum 190 Euro harcanan Avusturya'da aylık 45 Euro'ya toplu taşıma kartı alınabiliyor. Öğrenciler, aylık 17 Euro ödeyerek zorunlu sigorta yaptırmak ve öğrenci derneklerine dönemlik 14 Euro yatırmak zorunda.
İTALYA
Moda ve tasarımda öncü
İTALYA'DA 58'i devlete ait toplam 89 üniversite bulunuyor. Bu üniversitelerin çoğunda lisans eğitimi İtalyanca. Devlet üniversiteleri düşük bütçeli olduğundan yabancı öğrenciler genelde özel kurumları tercih ediyorlar. Üniversite eğitiminin sorunlu olduğu İtalya'nın yabancı öğrenciye cazip gelmesinin en önemli nedeni, üniversite dışı sektördeki sanat okulları ve akademileri bulunması.
Çoğu Avrupa ülkesinde olduğu gibi, İtalyan üniversitelerinin kökleri de 11. yüzyıla kadar gidiyor. Örneğin Avrupa'nın en eskisi Bologna Üniversitesi'nin kuruluş tarihi 1088. 1947 Anayasası'yla bilim ve sanat eğitiminin ücretsiz verildiği ülkede, 1989 yılında daha önce Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı olan yüksek öğrenim ve araştırma için ayrı bir bakanlık kurulmuş ve yüksek öğrenim kurumları tamamen özerkleşmiş.
Başvuru koşulları
Türkiye'de 12 yıllık lise eğitimini tamamlayan öğrenciler İtalya'da üniversite eğitimine başlayabiliyor. Öğrencilerin Türkiye'de temel düzeyde İtalyanca bilmeleri ve İtalya'da eğitime başlayacakları yıl mayıs ayında konsolosluğa belgelerini sunarak onay almaları gerekir.
Okul ücretleri
İtalya özellikle moda, tasarım ve sanat eğitimi ile öne çıkıyor. Eğitim ücretleri devlet üniversitelerinde 1.000 Euro, özel üniversitelerde ise 9.000 Euro civarında. İtalya'da aylık yaşam masrafı ise ortalama 650 Euro. İtalya'da yüksek lisans ve sertifika programları da Türk öğrenciler tarafından çok tercih ediliyor. Bu programlar ise İngilizce veriliyor.
İSVEÇ - DANİMARKA
Üniversite eğitimi bedava
YükseköĞrenİmİn tamamen ücretsiz olduğu İsveç'te, 27 üniversitede lisans ve yüksek lisans eğitimi veriliyor. Yüksek lisans seviyesinde İngilizce olan eğitim dili, bazı lisans bölümlerinde de İngilizce. Yaşam maliyeti yılda
6.000 - 7.000 Euro olan İsveç'teki üniversiteler YÖK tarafından da tanınıyor ve diplomalarının denkliği bulunuyor. Yükseköğrenimin ücretsiz olması nedeniyle talebin yoğun olduğu İsveç'te İngilizce programlara katılacak öğrencilerin TOEFL ya da IELTS'den yeterli puanı almaları ve en az 79-80 TOEFL IBT puanı ya da 6,5 IELTS puanı almaları gerekiyor.
Danimarka'da üniversite eğitimi ücretsiz. 20 kadar devlet üniversitesi ve
50 kadar da uzmanlık eğitimi veren enstitü bulunuyor. Çoğunda İngilizce eğitim almak mümkün olan üniversite ve kolejlerin dışında Danimarka dilinde eğitim almak isteyen öğrencilerin en az 1 yıl dil
hazırlık eğitimi alması gerekiyor. İngilizce eğitim
veren programlara kabul için en az 79-80 TOEFL-IBT veya 6,5 IELTS puanı gerekiyor.
NORVEÇ
Akademik kariyer fırsatı
Norveç'te öğrencilere her alanda akademik kariyer imkanı sunuluyor. Norveç'te eğitim tamamen ücretsiz. Teknik imkanların da ücretsiz kullanımının sağlandığı Norveç'te yaşam maliyetleri yıllık 6.000-7.000 Euro. Üniversite ve halk enstitülerine başvuru, University and Colleges Admission Service (Samordra Opptak in Norwegie (UCAS) ) aracılığıyla yapılıyor. Başvuru yapmak için Norveç'te oturma izni sahibi olmak gerekiyor. Ancak birçok üniversite ve kolejin sürekli oturum izni olmayan öğrenciler için eğitim dili İngilizce olan programları var. Birçok Norveç enstitüsü Avrupa Kredi Değişim Sistemi dahilinde olduğundan, diğer Avrupa ülkelerinden bu ülkedeki okullara transfer olmak konusunda bir sorun yaşanmıyor
Yararlanılan Kaynaklar:
Akşam Gazetesi: Eski Kıtada Modern Üniversite Eğitimi
