Haber
İklim değişikliğiyle mücadeleye uluslar arası mali kaynak ayrılması bugün yapılan AB maliye bakanları toplantısında gündemin üst sıralarında yer aldı. Bakanlar önümüzdeki hafta düzenlenecek zirvede tavsiyelerini iletecekler.
Bununla birlikte masada telaffuz edilen belirgin bir rakam olmadığı için pek fazla ilerleme olması beklenmiyor. AB üyesi ülkeler bu görüşmelerde daha önce ifade edilmiş konuların yeniden ele alınacağı görüşünde birleşiyor.
Bir hükümet yetkilisi konuyla ilgili olarak “Rakam belirtilmesi noktasından oldukça uzağız” itirafında bulunurken “asıl önemli olan AB’nin kendisinin ne kadar istekli olduğuyla ilgili ne tür bir mesaj vereceğidir” açıklamasında bulundu.
Bir başka yetkili ise Haziran zirvesinde finansmanla ilgili belli bir rakamın açıklanmasının ihtimal dışı olduğunu çünkü diğer ulusların ve özelikle ABD’nin hangi noktada durduklarını bilmediklerini söyledi.
Bakanlar, Ekonomik Politika Komitesi ile Ekonomik ve Mali Komite gibi çalışma gruplarının iklim politikalarının uluslar arası finansmanı üzerine hazırladıkları sonuç raporlarını ele alacaklar.
Bu tür toplantılar gözlemciler için birer düş kırıklığından ibaret. Çünkü gözlemciler Kopenhag’da Aralık ayında imzalanması beklenen yeni iklim anlaşmasını garanti altına almak için gerekli olan ve gelişmekte olan ülkelere mali destek sağlanmasında AB’nin liderliği üstlenmesi ve taahhütlerde bulunmasını bekliyorlar.
Ab üyesi ülkelerden kaynaklar, iklim değişikliği ile mücadele fonunda aslan payının karbon piyasaları ve özel sektör yatırımları olması gerektiğini belirtiyorlar. Hassasiyet gösteren ülkelerin uyumu için paranın yine de kamu kaynaklarından sağlanması; uygun,açık ve adil bir şekilde dağıtılması bekleniyor.
Ancak taslak zirve sonuçları küresel dağıtımın nasıl hesaplanacağı konusuna cevap vermiyor.
Yük paylaşımı
AB üyesi devletlerin büyük bir çoğunluğu masadaki metinden memnun olmakla birlikte görüşmelerin eş çaba gösterilmesi konusunda hararetlenmesi bekleniyor.
Polonya AB’nin herhangi bir küresel anlaşmaya imza atmadan önce mali yükün üye ülkeler arasında paylaşımını karara bağlaması gerektiğinde ısrar ediyor. Ancak diğer birçok üye uluslar arası katkıların paylaşımıyla ilgili anlaşma sırasında böyle birşeyin birlik üzerinde ek baskı yaratacağını ileri sürüyor.
Bir yetkili bu tipik tartışmanın halen görüşmelerde devam ettiğini ve yük paylaşımının kimseye bir şey kazandırmayacağını kaydediyor.
Taslak sonuç bildirisinde bir ülkenin yaydığı zehirli gaz miktarı kadar ödemede bulunması esasına dayanarak mali katkıların hesaplanması öngörülüyor. Enerji yoğun sanayilerin bulunduğu ülkelerin yararına olabilecek bir diğer teklif ise emisyon indirim potansiyelinin dikkate alınması. Ancak bu görüş pek fazla destek görmüyor.
AB yetkilerinden biri bu konuda “Başka ne tür bir kıstas kullanabiliriz ki” derken “ödeme kapasitesi” ile neyin kastedildiği üzerine görüş birliği olmadığını sözlerine ekledi.
Arka plan:
Uluslar arası camia yeni iklim anlaşmasıyla ilgili tartışmaların ortasında. Aralık’ta Danimarka’nın başkenti Kopenhag’da imzalanması beklenen bu anlaşmayla süresi 2012’de sona erecek olan ve sera gazı emisyonlarının sınırlanmasını öngören Kyoto Protokolü’nün yerini alacak.
Avrupa düzeyinde Komisyon Ocak ayında sunduğu teklifler için AB’nin 27 üye ülkesinin imzalarını bekliyor. Tasarılarda Çin ve Hindistan gibi yükselmekte olan ekonomilerin 2020’ye kadar emisyon indirimlerini yüzde 15-20 oranında azaltacak şekilde kendilerine düşen sorumluluğu yerine getirmeleri isteniyor.
Konuyla ilgili ilk Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Konferansı (UFCCC) 29 Mart-8 Nisan tarihleri arasında Almanya’nın Bonn kentinde düzenlendi. Toplantıda son konferansa karara bağlanmak üzere anlaşma taslağı ele alındı. Bu metinde zengin ve yoksul ülkelerin bu konuda fikir ayrılığı yaşadıkları görüldü.
Gelişmekte olan ülkeler sanayileşmiş ortaklarının belli ölçüde CO2 indirim taahhüdünde bulunmalarını ve yoksul ülkelere bu konuda yardımcı olmalarını istiyor. Ancak gelişmiş ülkeler mali kaynak ayrılmasıyla ilgili herhangi bir taahhütte bulunmaktan kaçınıyor. Yalnızca AB somut bir CO2 indirim hedefi sunmakla birlikte bu hedef gelişmekte olan dünyanın taleplerini karşılamaktan oldukça uzak.
Küresel iklim görüşmelerinin ikinci turu 1 Haziran’da Bonn’da müzakere metnin kabulüyle başladı. Müzakereler 12 Haziran’a kadar devam edecek ama gözlemciler mali kaynak ayrılması konusunda az ilerleme kaydedilmesini bekliyor.
