Logo EurActiv.com.tr

Çek dönem başkanlığı Nabucco Projesi’ne yoğunlaşacak

Bookmark and Share
(en)

16.12.2008
Çek Cumhuriyeti Başbakanı Mirek Topolanek ülkesinin 1 Ocak 2009’da başlayacak altı aylık Avrupa Birliği (AB) dönem başkanlığı sırasında birliğin Rusya’dan ithal edilen doğal gaza bağımlılığını azaltacak tedbirlerden biri olan Nabucco Projesi üzerinde yoğunlaşacağını açıkladı.

Haber

Nabucco boru hattı projesiyle doğalgazı Hazar bölgesinden Avusturya’nın Viyana kentine taşınması planlanıyor. Azerbaycan bu güzergâh üzerinde enerji tedarik edilecek ilk ülke konumunda olacak. Türkiye, Bulgaristan, Romanya ve Macaristan üzerinden gerçekleştirilecek gaz taşıma işlemi için projenin 2013 yılında faaliyete geçirilmesi planlanıyor. Aynı boru hattından gelecekte Orta Doğu’dan da gaz ithal edilmesi düşünülmekle birlikte inşaatın ne zaman başlayacağı belirsizliğini koruyor.

Özel sektör projeye destek sağlamakta çekimser davranırken Gürcistan ve Rusya arasında Ağustos ayında yaşanan kısa süreli savaş ta Nabucco’nun geleceği üzerinde karamsar bulutların dolaşmasına sebep oluyor.  Öte yandan Avrupa Komisyonu resmi olarak bu konudaki her türlü aksiliği reddediyor.

Nitekim Rus enerji devi Gazprom’un desteklediği Güney Akım boru hattına rakip olması planlanan projede bugüne kadar çok sayıda engelle karşılaşıldı. Komisyon Nabucco’nın Rus enerji kaynaklarına alternatifler bulma girişimi olmadığında ısrar ederken bunun gerekli ek bir önlem olduğunun altını çiziyor. Nabucco projesinin önde gelen ortaklarından Avusturya’nın OMV şirketi Komisyon’un tutumunu destekliyor.

Çek Cumhuriyeti AB’nin doğal gaz projelerinde amiral gemisi durumundaki Nabucco Projesi’nin en büyük destekçileri arasında yer alıyor ve bu nedenle enerji güvenliğini öncelikler listesinin üst sıralarına taşıyor.

Prag Monitor gazetesine verdiği demeçte Topolanek, “Nabucco Projesi kesinlikle bizim için kesinlikle önceliklidir. Paydaşlar da bizimle aynı doğrultuda düşünüyor ve böyle olduğuna Visegrad Dört toplantısında karar verdik,” dedi. Visegard toplantılarından dördüncüsü 5 Kasım’da Polonya’nın başkenti Varşova’da Çek Cumhuriyeti, Macaristan, Polonya ve Slovakya’nın katılımıyla gerçekleştirilmişti.

Topolanek konuşmasında geçtiğimiz yaz Rusya’nın Çek Cumhuriyeti’ne ihraç ettiği petrolü aniden kesmesi üzerine yaşanan sıkıntıya göndermede bulundu. Moskova hükümeti Çek Cumhuriyeti’ne aktarılan Rus gazının miktarındaki azalmanın teknik problemlerden kaynaklandığı açıklamasında bulunmuştu. Ancak söylentiler bu kesintinin siyasi amaçlı olduğu ve Prag’ın Amerikan füze kalkanı savunma sistemin parçası olarak bir radar sistemini kendi topraklarında konuşlandırma kararı ile ilintili olduğu yönünde gelişmişti.

Çek başbakanı, “Bu yıl Ağustos’ta yaşanan petrol krizinde Rusya Federasyonu anlaşma kurallarını ihlal ederek aktarılan miktarı yüzde 20-30 oranında azaltınca alternatif olarak TAL ve IKL petrol hatlarıyla kaynak sağlayabileceğimizi gördük,” şeklinde sözlerine devam etti.

Çek Cumhuriyeti Orta ve Doğu Avrupa’daki diğer komşularının aksine 1990’larda inşa edilen ve ülkeyi Almanya’daki Batı Avrupa boru hattına bağlayan IKL boru hattı sayesinde Rusya’nın ham petrolüne bağlı kalmak zorunda değil.

Öte yandan Macaristan ve özel enerji şirketi MOL de Nabucco Projesi’nin bir an önce hayata geçirilmesi için çabalarını arttıracaklarını duyurdu. Daha önce Macaristan Başbakanı Ferenc Gyurcsany Nabucco’nun “uzak bir hayal” olduğunu söylemişti ancak Macar başbakanın şimdi U-dönüşü yaptığı görülüyor. Gyurcsany şimdi başkent Budapeşte’de düzenlenecek zirve toplantısında Nabucco konsorsiyumuna katılan devlet ve sektör liderleriyle proje üzerinde görüşmelerin yapılması çağırısında bulunuyor. Muhtemel enerji kaynağı olabilecek ülkeler, transit geçişlerin gerçekleştirildiği ülkeler ve ilgili uluslararası kuruluşların da bu zirveye davet edilebileceği, AB ve ABD’nin de projeye siyasi destek sağlayabileceği bildiriliyor.

Taraflar:

Keza çelik fiyatlarında gözlenen düşüşün de Nabucco Boru Hattı Projesi için iyi bir haber olduğunu ifade eden Reinhard Mitschek projenin idari müdürü. Bloomberg’e yakın bir zamanda Viyana’da konuşan Mitschek, “ Çelik, hurda ve tüp boru fiyatlarındaki düşüş muhtemel yüksek oranlı faiz ödemelerini fazlasıyla karşılıyor. Gelecek yıl gereken yatırımları yeniden gözden geçirip düzenleyeceğiz ve olumlu bir sürpriz olacak. Mevcut kriz ortamına rağmen finansman problem olmamalı. Tam tersine bankalar kısa vadeli borç sağlamak fikrinden uzaklaşıyor ve bizimki gibi uzun vadeli alt yapı projelerine yaklaşıyor… Azerbaycan başlangıçta ana tedarikçi olacak. Türkmenistan, Rusya, Irak veya Mısır daha sonraki enerji kaynaklarımız,” dedi.

Öte yandan Eurasia Daily Monitor’deki yazısında analist Vladimir Socor, “Türkiye Nabucco konusunda güçlük çıkarmaya devam ediyor. Diğer birçok şeyin yanı sıra Türkiye Türkiye’den Azerbaycan’a gönderilen gazda indirimin yanı sıra kendi toprakları üzerinden aktarılan gazdan yüzde 15 indirim talep ediyor. Bu sonuca ulaşabilmek için Türk hükümeti Ocak 2009’da Budapeşte’de Nabucco zirvesinin toplandığı aynı günlerde Ankara’da yapılacak hükümetler arası anlaşmanın imzalanacağı umudunu taşıyor. Zirvenin sonuçlandırılması baskıları altında sürdürülecek görüşmelerde Türkiye’nin eli güçlenebilir.”

© EurActiv 2007-2012. Bütün hakları saklıdır
Teknoloji ve Dizayn MONOGRAM
Web Analytics