Avrupalı biyodizel üreticileri Komisyon’a sundukları resmi bir şikâyet dilekçesinde Amerikan biyodizel sübvansiyonlarının “adil” olmadığını dile getirdiler. Avrupalı biyodizelciler Dünya Ticaret Örgütü’ndeki (DTÖ) dalaşmanın konusunun biyodizel olacağını ileri sürüyor.
Arka plan:
Avrupa’nın dış dünyaya petrol bağımlılığını azaltmak ve iklim değişikliği ile mücadele etme stratejisi kapsamında Avrupa Birliği (AB) liderleri Mart 2007 Avrupa Konseyi toplantısında 2020 yılına kadar biyodizelin ulaşımda kullanım oranının yüzde 2’den yüzde 10 seviyelerine arttırılmasını kabul ettiler.
Avrupa’da kullanımda olan iki önemli sıvı biyoyakıt ürünü etanol ile mısır, şeker kamışı ve üzüm çekirdeğinden elde edilen biyodizel.
Avrupa Biyodizel Kurulu’na (EBB) göre, biyodizel ürünlerinin AB’ye ihraç edilmeden önce asgari düzeyde karıştırılmasına müsaade eden Amerikan Federal kıstasının Amerikan biyodizel ihracatında dramatik bir artışa sebep oldu ve Avrupa’da sanayiye tehdir arz eder oldu.
EBB Amerikan yasalarına göre, üreticiler “B99” gibi ürünler için ton başına yaklaşık €200 sübvansiyona hak kazanıyorlar. Ancak biyodizel karışımı saf biyodizelin Endonezya ya da Malezya gibi ülkelerden daha ucuza ithal edilen 0,1% ya da daha az miktarda mineral dizel ile karıştırılmasından elde ediliyor.
Bu yüzde 99,9 oranındaki biyodizel Avrupa’da saf biyodizel olarak satılıyor ve Avrupa teşvik olanlarına uygunluğunda bir sorun bulunmuyor.
EBB, böyle bir işlem Amerikan biyodizel ihracatçılarının AB’de biyodizel fiyatlarını kırmasına imkân sağlıyor. Kimileri fiyat indiriminin yüzde 30’a kadar yükseldiğini belirtiyor.
AB genelinde biyoyakıt üretiminin yüzde 80’ini sağlayan 56 şirket ve birlikten oluşan EBB bu nedenle 25 Nisan’da Komisyon’a bir şikâyet dilekçesi sunarak fiyat kırmanın önüne geçecek ve teşvik için araştırma yapılmasını sağlayacak bir girişimde bulunması ve AB’ye ihraç edilen Amerikan malı “B99” a karşı önlem alınması talebinde bulundu.
Görüşler:
EBB’nin 25 Nisan’da yayımladığı bir bildiriye göre, nefes nefese devam eden biyodizel rekabetinde Avrupalı iş sahiplerinin kimi iflas etmeye başladı.
Sorun sadece Avrupa sanayisini tehdit etmiyor, aynı zamanda AB’nin 2020 yılına kadar tutturulması gereken biyodizel hedefine de zarar veriyor.
EBB Proje Müdürü Amandine Lacourt EurActiv’e yaptığı açıklamada, Komisyon ticaret bölümünün Avrupa’nın biyodizel üreticilerinin endişeleri konusunda şimdiye kadar “çok çok anlayışlı” olduğunu belirtti.
AB Ticaret Komiseri Peter Mandelson’un sözcüsü Peter Power, Komisyon’un bu tür bir şikâyeti “çok dikkatli” inceleyeceğini söyledi. “Adil olmayan bir ticarete hiçbir şekilde hoşgörülü davranmayacağız.”
Ancak Amerikan biyodizel üreticileri hemen karşı saldırıya geçerek Avrupalı imalatçıları “ikiyüzlü” olmakla suçladılar.
Amerikan Ulusal Biyodizel Kurulu (NBB) 25 Nisan’da yayımladığı bildiride “Avrupalı biyodizel sanayinin şu anda karşı karşıya kaldığı durumun Amerikan ihracatıyla hiçbir ilişkisi bulunmamaktadır. EBB üyeleri yakıtı Amerikalı meslektaşlarından daha pahalıya elde ediyorlar ve maliyet de önemli ölçüde artıyor,” açıklamasında bulundu.
Amerikalı kurul yetkilileri EBB’nin mesnetsiz ithamlarına karşı her türlü kaynakları kullanarak güçlü bir savunma yapacaklarının altını çizdiler.
Dahası NBB’nin Amerikan Ticaret Temsilcisi’ne AB’nin koyduğu ve “Avrupalı yakıt üreticilerine ayrıcalık tanıyan” ticari engellere karşı açıkça mücadele etmesini talep edeceği belirtiliyor.
Amerikan üreticilerinin iddialarının esası ise AB’de dayatılan belli teknik içerik özellikleri ve özellikle Avrupa’nın ana biyoyakıt ürünü üzüm çekirdeği.
Amerikalı üreticiler keza AB biyoyakıt üretiminde sürdürülebilir bir kıstaslar bütünü nedeniyle de oldukça endişeli.
Kıstasların en azından ormanlık alan, sulak alanlar ve otlaklar gibi biyoyakıt üretiminin yasak olduğu alanlarda biyoyakıtın yasaklaması üreticilerin Uluslararası İş Örgütü anlaşmalarına uyması ve çocuk işçilere eşti ödeme yapılması gibi sosyal standartları da kapsaması bekleniyor.
Ancak AB ticari ortakları bu tür standartların DTÖ kuralları ile uyumlu olmadığını ve karşı tedbirleri tetikleyeceğini ileri sürüyorlar.
Atılacak adımlar:
25 Nisan 2008: Avrupa biyodizel üreticileri Komisyon’da ABD’ye karşı resmi şikâyette bulunuyor. Komisyon’un araştırmaları başlatması için önünde 45 gün bulunuyor. Önümüzdeki dokuz aç içerisinde Amerikan imalatı biyoyakıtın AB piyasalarına ihraç edildiği yönünde bir araştırma sonucu elde edilirse Birlik’in Amerikan ürünleri ithalatı için ek kurallar talep ederek Avrupalı üreticilerin zararını karşılayacak şekilde hak sahibi olmaları bekleniyor.
13 Mayıs 2008: AB ve ABD’den üst düzey delegelerin sorunu okyanus ötesi ticaret ve yatırımı engelleyen düzenlemelerle ilgili sorunların çözümü amacıyal kurulan Transatlantik Ekonomik Konsey’in gelecek toplantısında çözmeye çalışacakları bildiriliyor.