Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, sözde Ermeni “soykırımı”nı tanıyan tasarının ABD Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi’nde kabul edilmesini değerlendirdi. Türkiye'ye yönelik ABD parlamentosu üzerinden yapılan bu baskıcı tutumun Türkiye-Ermenistan ilişkilerini zedeleyeceğini net bir dille anlattı. "Türkiye bu baskılara boyun eğmeyecektir" dedi. Dışişleri'ne çağrılan ABD Ankara Büyükelçisi James Jeffrey "Tasarıya karşıyız" dedi.
Ermeni soykırım tasarının ABD Temsilciler Meclisi alt komitesinde kabul edilmesinin Ankara'da yarattığı deprem sürüyor.
Bu konuda konuşan Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu açık ve net konuştu:
Bu karar ve baskı kurma tutumu Türkiye-Ermenistan ilişkilerini, tümüyle riske sokan bir adımdır.
Davutoğlu, Ermenistan ile imzalanan protokolün Meclis'ten geçmesinin Meclis'in iradesine, kendi gündemine ve siyasi atmosfere de bağlı olduğunu söyledi.
Davutoğlu üstüne basa basa ABD'de alınan kararın Ermenistan ile Türkiye arasındaki yumuşama sürecini baltalayacağını, hatta durdurabileceğini söyledi.
Türkiye'de hükümet muhalefetle de görüşerek, aşamalı olarak tüm seçenekleri ve senaryoları masaya yatıracak ve değerlendirecek.
ABD ile ilişkiler de bu çerçevede gözden geçirilecek.
Davutoğlu bir soru üzerine, "Niye hep Türkiye-Ermeni barışında sözediliyor, Batılı ülkeler Azeri-Ermeni barışı istiyorlar mı? Bunu da açıkça söylesinler" dedi.
Türkiye, tepki olarak dün gece Washington Büyükelçisi Namık Tan’ı Ankara’ya geri çağırma kararı aldı.
Davutoğlu’nun basın toplantısından öne çıkan açıklamalar:
- Hükümetimiz ve Cumhurbaşkanımız gerekli açıklamayı yaptı. Türkiye’nin tutumu net ve bellidir. Türkiye Cumhuriyeti, baskıyla karar alacak bir ülke değildir.
- Bu oylamaya katılanların bu olayla ilgili ne kadar fikir sahibi oldukları da dün gece takındıkları tavırlarla ortaya çıkmıştır.
- 1915’te yaşananları en iyi halk bilir. Ermeniler 1915’i bir tehcir olarak görmektedir. Bizim için ayrıca bu bir Çanakkale'dir.
- 1915 yıllarında Balkanlar'dan 2 milyon insanımız göç etmiştir. Biz Türk milleti olarak bu acıları paylaşmayı biliriz. Bildik. Siyasi sonuçlardan çok insani dersler çıkardık.
- Türk Ermeni ilişkileri büyük bir hoşgörü içermiştir. İstanbul’un fethinin ardından ilk ilişkileri ilk bizzat Fatih Sultan Mehmet başlatmıştır. Bir millet her yerden saldırıya maruz kalmamış olsaydı belki bunlar yaşanmayacaktı.
"GAYRICİDDİ, KOMİK BİR OYLAMAYDI"
- Nerede olurlarsa olsunlar tüm Ermeniler, dünkü gayrıciddi, komik yapılan oylamanın bu sorunun çözümü için ne kadar yanlış olduğu bir kez daha ortaya çıkmıştır.
- Bir oy, diğer tarafta olmuş olsaydı, tarihin akışı değişmiş olacaktı Ve bir danışman, bir temsilci üyesine "yes" değil "no" demiş olsaydı, tarih farklı çıkacaktı. Tarih böyle ele alınabilir mi? Böyle basite indirgenebilir mi?
- Üçüncü tarafların her müdahalesi bu normalleşmeyi imkansız kılmaktadır. ABD Temsilciler Meclisi üyelerine sesleniyorum: Yaptığınız her müdahale, böyle her gayrıciddi karar Türklerle Ermenilerin barışma sürecinin önüne bir engel oldu.
- Bu şekilde davrandığınız takdirde birçok iyiniyetli adımın, sürecin akamete uğrayabileceğini bilmelisiniz.
- Türkiye-Amerikan ilişkileri birkaç kere vurguladığım gibi tarihin en kapsamlı işbirliği dönemini yaşıyor. Her bölgede her bir zamanda her küresel forumlarda birlikte çalışmıştır. Biz bu ilişkilere tam bir stratejik vizyon perspektifinden bakıyoruz.
- Ancak dünkü karar en azından Komite’de bir stratejik vizyon eksikliği olduğunu göstermiştir. Türk-Amerikan ilişkileri böyle kararlarla zedelenmemelidir. Bizi sevindiren 22 üyenin bu meseleye stratejik vizyon perspektifinden bakıyor olması.
- Türk-Amerikan ilişkileri perspektifinde bu kararın sonuçlarını tabii ki değerlendireceğiz. Atılacak her adımı gözden geçirmek üzere Sayın Büyükelçi’yi Ankara’ya çağırdık. Birazdan Amerikan büyükelçisi de bakanlığa gelecek. Gerekli istişareleri yapacağız.
- Herkes aldığı kararların sonuçlarını soğukkanlı bir şekilde gözden geçirmelidir. Umarız bundan sonra böyle bir stratejik vizyon eksikliğiyle karşılaşmayız.
Jeffrey: Tasarıya karşıyız
ABD'nin Ankara Büyükelçisi James Jeffrey, ABD Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesinde dün akşam 1915 olaylarına ilişkin Ermeni iddialarına yönelik karar tasarısının kabul edilmesinden sonra bugün Dışişleri Bakanlığı'na gelerek, görüşmelerde bulundu.
ABD Büyükelçisi Jeffrey, Dışişleri Bakanlığı'nda yaptığı görüşmelerin ardından kısa ve Türkçe bir açıklama yaptı.
Jeffrey, "Komite'de onaylanan tasarıya karşıyız" dedi.